ในบทความนี้
ความจริงที่ควรบอกก่อน
ผลึกบิสมัทสีรุ้งที่เห็นขายกันทั่วไปเกือบทั้งหมดไม่ได้ขุดขึ้นมาแบบนั้น แต่เกิดจากการหลอมโลหะบิสมัทแล้วปล่อยให้เย็นตัวช้า ๆ ผลึกจึงโตเป็นขั้นบันได สีรุ้งเกิดจากชั้นออกไซด์บาง ๆ ที่หักเหแสง คล้ายคราบน้ำมันบนพื้นถนนหลังฝนตก
ข้อนี้ไม่ได้ทำให้สวยน้อยลง แต่ควรรู้ไว้ว่าเป็นของที่มนุษย์ช่วยสร้าง
ความหมายในสายมู
คนที่ชอบสะสมมักมองบิสมัทเป็นสัญลักษณ์ของการเปลี่ยนแปลง เพราะทุกขั้นบันไดดูเหมือนก้าวหนึ่งของชีวิต และสีที่เปลี่ยนไปตามมุมก็เหมือนความรู้สึกที่ผันแปร บางคนใช้วางโต๊ะเมื่อเริ่มงานใหม่ในฐานะเครื่องเตือนใจ
ทั้งหมดเป็นความเชื่อเล่น ๆ ที่ช่วยเตือนตัวเอง ไม่มีผลที่พิสูจน์ได้
เรื่องความปลอดภัยของโลหะ
บิสมัทมีความเป็นพิษต่ำกว่าตะกั่วมาก แต่ยังไม่ควรเอาเข้าปากหรือนำไปแช่น้ำดื่ม ควรล้างมือหลังจับเป็นเวลานาน เพราะผิวออกไซด์อาจติดนิ้ว เก็บให้พ้นมือเด็ก
จุดหลอมเหลวต่ำ ประมาณ 271 องศาเซลเซียส จึงห้ามวางใกล้ไฟหรือใช้เตาร้อนทดลอง
แยกของจริงจากของลวง
บิสมัทผลึกสีรุ้งน้ำหนักมากเกินขนาดอย่างเห็นได้ชัด ถ้าเบาเหมือนพลาสติกแสดงว่าอาจเป็นเรซินทาสี ผิวที่เรียบเป็นมันสีเดียวโดยไม่มีขั้นบันไดชัดเจนก็น่าสงสัย
เลือกร้านที่บอกว่าเป็นผลึกเพาะจากโลหะบิสมัทอย่างตรงไปตรงมา
การดูแลและการจัดวาง
- ปัดฝุ่นด้วยแปรงนุ่ม ไม่ต้องล้างน้ำ
- หลีกเลี่ยงการจับบ่อยเพราะน้ำมันมือทำให้สีหมอง
- วางห่างจากความร้อนและแสงแดดจัด
- เก็บในกล่องมีผ้านุ่มรองเพื่อกันกระแทก
คำถามที่พบบ่อย
บิสมัทปลอดภัยไหม
เป็นโลหะที่ความเป็นพิษต่ำ แต่ไม่ควรเข้าปาก ควรล้างมือหลังจับ และเก็บให้พ้นเด็ก
ทำไมสีรุ้งเปลี่ยนตามเวลา
ชั้นออกไซด์หนาขึ้นตามเวลาและความชื้น ทำให้สีเปลี่ยนไปได้ช้า ๆ
ใส่เป็นเครื่องประดับได้ไหม
ไม่เหมาะ เพราะอ่อนมากและผิวสีรุ้งจะหลุดลอกง่าย นิยมตั้งโชว์มากกว่า