Eta Aquariids: trận mưa của Halley hợp vùng nhiệt đới

Một phần của Halley

Sao chổi Halley đi gần Mặt Trời mỗi 76 năm, và dải bụi nó rải dọc quỹ đạo cắt đường đi của Trái Đất hai lần mỗi năm. Tháng 5 cho ra Eta Aquariids; tháng 10 cho ra Orionids. Xem cả hai nghĩa là nhìn Halley ở hai điểm khác nhau của cùng một dải bụi.

Sao băng đến rất nhanh, trên 60 km mỗi giây, và nhiều vệt để lại ánh sáng kéo dài vài giây.

Vì sao nam bán cầu và nhiệt đới có lợi thế

Điểm phát xạ nằm gần sao Eta trong chòm Bảo Bình và chỉ mọc ngay trước Mặt Trời. Ở vùng nhiệt đới và nam bán cầu, nó lên cao hơn và cửa sổ quan sát dài hơn nhiều. Ở bắc Âu hay Canada, nó gần như không lên khỏi chân trời nên trận mưa rất yếu.

Ở Việt Nam, trận mưa dùng được trên khắp cả nước, đặc biệt thuận lợi ở miền Nam và Tây Nguyên, nơi điểm phát xạ lên cao hơn; tuy vậy đầu tháng 5 là lúc mùa mưa bắt đầu ở đó, nên hãy chọn buổi sáng sớm còn quang mây. Miền Bắc kém hơn chút vì điểm phát xạ thấp hơn.

Giờ vàng: trước bình minh

Điểm phát xạ chỉ lấy độ cao trong hai ba giờ trước khi trời sáng. Hãy đặt báo thức khoảng 2 đến 4 giờ sáng và tìm chỗ thoáng về hướng đông. Càng gần hừng đông điểm phát xạ càng cao, nhưng trời cũng sáng dần, nên khung giờ hiệu quả nhất nằm sớm hơn một chút.

Trong điều kiện lý tưởng, tỷ lệ gần 50 sao băng mỗi giờ; trên thực tế số đếm thường thấp hơn do đèn đường và mây.

Để bắt tay vào

Mang ghế xếp, áo ấm cho rạng sáng và một bình cà phê. Đừng nhìn vào một điểm cố định mà ngước lên cao về phía thiên đỉnh để bao quát vùng rộng. Nếu trăng sáng, bảng ở đầu trang sẽ cho biết, lúc đó hãy nhìn về phía xa Mặt Trăng. Xem thêm Lyrids, trận diễn ra ngay trước đó.