Đến nội dung chính
Menu

Phổ biến

Khám phá theo chủ đề

Sáng / tối
  1. Trang chủ
  2. Mưa sao băng
  3. Orionids: lần ghé thứ hai của Halley

Orionids: lần ghé thứ hai của Halley

Sáu tháng sau Eta Aquariids, Trái Đất lại cắt qua dải bụi của Halley. Lần này, các vệt sáng tỏa ra từ vùng chòm Lạp Hộ.

Thời gian hoạt độngKhoảng 2/10 đến 7/11Cực đạiThường quanh 21 và 22 tháng 10Tỷ lệ theo giờ (ZHR)Khoảng 20Thiên thể gốcSao chổi 1P/Halley
Cực đại dự kiến Trăng sáng Điều kiện xem
01:00, 22 thg 10, 2026 78% Trăng sáng – kém
08:00, 22 thg 10, 2027 58% Có ánh trăng
14:00, 21 thg 10, 2028 13% Trời tối – tốt

Giờ cực đại theo giờ Asia/Ho_Chi_Minh; cực đại thực tế có thể lệch vài giờ. Thường xem đẹp nhất sau nửa đêm, xa ánh đèn thành phố.

Dấu ấn là tốc độ

Orionids đâm vào khí quyển ở khoảng 66 km mỗi giây, một trong những tốc độ cao nhất giữa các trận mưa quen thuộc. Kết quả là những vệt mảnh, nhanh, nhiều khi để lại đuôi sáng ngắn. Có lúc một tia sáng bất chợt, quả cầu lửa, xé ngang trời rồi tắt trong chưa tới một giây.

Hoạt động trải ra nhiều tuần, với một khoảng bằng phẳng vài ngày quanh cực đại. Điều đó cho phép bạn thử nhiều đêm mà không phải canh một giờ chính xác. Khoảng năm 2006 đến 2009, trận mưa từng mạnh hơn bình thường, với chừng 50 đến 70 vệt mỗi giờ.

Cùng sao chổi với Eta Aquariids

Bạn đoán đúng: sao chổi 1P/Halley đứng sau cả hai. Khác biệt là phía quỹ đạo mà Trái Đất cắt qua dải bụi. Tháng 5 Trái Đất tới từ một bên, tháng 10 từ bên kia, vì thế điểm phát xạ đổi chỗ. Để so sánh, xem Eta Aquariids.

Điểm phát xạ nằm trong chòm Lạp Hộ (Orion), gần Betelgeuse. Chòm sao này dễ tìm ở cả hai bán cầu, rất tiện cho người mới.

Ở Việt Nam

Lạp Hộ nằm ngang xích đạo trời nên điểm phát xạ thấy rõ trên toàn Việt Nam. Nó mọc ở hướng đông khoảng 22 đến 23 giờ và lên cao vào những giờ cuối đêm, cũng là lúc tốt nhất. Tháng 10 miền Trung đang vào cao điểm mưa và miền Bắc vừa hết mùa mưa, nên thời tiết có thể gây trở ngại, hãy xem dự báo trước khi đi.

Sao băng trải khắp bầu trời chứ không chỉ gần Lạp Hộ. Cứ nhìn về nơi trời tối nhất và để mắt thong thả.

Gợi ý thực tế

Không cần vội: quan sát thong thả cho nhiều hơn là chạy theo từng vệt. Mặc thoải mái, mang một tấm chăn mỏng và nếu có thể, chọn nơi ít đèn. Bảng ở đầu trang cho Mặt Trăng của từng đỉnh, điều quan trọng khi nhịp cơ bản chỉ ở mức vừa. Nếu trăng tròn, hãy chọn lúc nó đã lặn.

Câu hỏi thường gặp

Orionids khác Eta Aquariids ở điểm nào?

Cả hai đều từ sao chổi Halley. Eta Aquariids xuất hiện tháng 5 còn Orionids tháng 10, ở hai phía khác nhau của dải bụi.

Orionids có mạnh không?

Vừa phải, khoảng 20 vệt mỗi giờ trong điều kiện lý tưởng, nhưng rất nhanh.

Có cần nhìn vào chòm Lạp Hộ không?

Không. Sao băng xuất hiện khắp bầu trời; chỉ cần ở nơi tối và ngước nhìn lên.

Khám phá thêm